Speciale projecten

Collectieprojecten

Met speciale projecten onderzoeken en verbinden we onze collectie aan nieuwe makers en verhalen. Zo blijft 700 jaar geschiedenis levend, voor nu én voor de toekomst.

Siebren Houwer, kasteelkok van het Muiderslot, leidt een groep mensen rond tijdens een tasting.
Eén collectie, veel verschillende perspectieven

Onderzoeken en verbinden

De collectie van het Muiderslot bestaat uit schilderijen, harnassen, wapens, meubels, boeken, tekeningen, beeldhouwwerken en gebruiksvoorwerpen. Maar… ..wist je dat ook de (vergeten) groenten, planten en kruiden in de kasteeltuinen tot onze collectie behoren? Wij noemen dat ons groene erfgoed. Het leuke is dat er veel verbanden zijn tussen de voorwerpen in het kasteel en de tuinen.

Door middel van verschillende collectieprojecten doen we onderzoek en verkennen we samen met anderen onverwachte invalshoeken. Lees meer over ons collectiebeleid in ons collectiebeleidsplan voor 2025 – 2028

Collectieproject Art of Connecting (2019-heden)

Het Muiderslot kent bijzondere verhalen: Van P.C. Hooft tot spoken word, van Prunus domestica tot Heel Holland Bakt. Ze laten zien hoe alles met elkaar verbonden is, maar die verbindingen zijn niet altijd zichtbaar. Daarom verbeteren we onze kennisbank en collectiedata zodat erfgoed beter bruikbaar, houdbaar en zichtbaar wordt. Zo maken we de groene collectie digitaal doorzoekbaar, schonen we onze registratie op en betrekken we verschillende experts om naar onze collectie te kijken. Met dank aan Mondriaan Fonds.

Collectieproject Groen & Duurzaamheid (2020 – 2025)

Al meer dan 40 jaar onderhoudt tuinconservator Henk Boers samen met vrijwilligers de kasteeltuinen van het Muiderslot, naar 17e-eeuws voorbeeld. Van 2020 tot 2025 werd hij ondersteund door bioloog en botanicus Thiëmo Heilborn, die zich als conservator Groen & Duurzaam richtte op beheer én kennisoverdracht naar jongere generaties. “Planten vertellen verhalen, als je weet hoe je moet kijken en luisteren,” aldus Thiëmo. Dankzij dit collectieproject zijn nieuwe educatieve activiteiten en bijzondere samenwerkingen ontstaan, zoals met de Fawaka Ondernemersschool  Fawaka Ondernemersschool. Met dank aan de Jong Erfgoedtalent beurs van het Mondriaan Fonds.

Videoreeks Collectieverkenners

Voor de serie ‘Collectieverkenners’ nodigen we mensen van het Muiderslot én juist van daarbuiten uit om onze collectie te verkennen. Iedereen ziet iets anders, ook al kijken we naar hetzelfde. Eén collectie maar veel verschillende perspectieven en verhalen. Bekijk onderstaande verhalen van collectieverkenners of bekijk de hele reeks op ons Youtubekanaal Muiderslot.

Seizoensgroenten: Kok en presentator Nadia Zerouali is bij het Muiderslot uitgenodigd om het schilderij ‘De welvoorziene keuken’ van dichtbij te bekijken. Het fruit en de groenten spatten van het doek. En het leuke is: diezelfde ingrediënten groeien ook ín de kasteeltuinen. Alleen… niet allemaal tegelijk, zoals het schilderij doet vermoeden.

Tropische verrassing: Tropisch plantkundige Thiëmo Heilbron neemt een kijkje in de kas van het Muiderslot. Daar vind je planten als de banaan, koffie, thee, citrus, cactus, zoete aardappel en sopropo. Het zijn planten waarvan de meeste mensen nu het heel normaal vinden dat ze elke ‘gewoon’ in de supermarkt liggen. Thiëmo niet, hij haalt de verwondering voor het groen om ons heen graag terug.

Slow fashion in de zeventiende eeuw Madelief Hohé is dol op 17e-eeuwse kostuums. Als conservator mode en kostuum bij het Kunstmuseum in Den Haag is ze uitgenodigd bij het Rijksmuseum Muiderslot om de kleding op een oud familieportret te bekijken. De cyclus van mode destijds blijkt ‘slow fashion’ avant la lettre.

Hommels en torenvalken: Kelly Driessen en Sanne Heldens maken een rondje om het kasteel. De een is stadsecoloog bij de Gemeente Gooise Meren, de ander ecoloog bij het Muiderslot. Het blijkt daar goed toeven voor beestjes, zowel tussen de planten, in het water als in de lucht. Ook van het kasteel zelf, dat ooit gebouwd is voor mensen, maakt de natuur goed gebruik. De ecologen bespreken wat het Muiderslot onderneemt op het gebied van natuurversterking en biodiversiteit.

Dijkgraaf: Als museumdocent vertelt Sefania Vitalis vaak over P.C. Hooft, een van de belangrijkste bewoners van het Muiderslot. Je kent hem misschien als dichter en schrijver, maar hij had nog andere functies. Hij was bestuurder van het gebied rond het kasteel, en ook dijkgraaf. Die laatste positie is in het leven geroepen door graaf Floris V, die het Muiderslot in de dertiende eeuw bij het water liet bouwen. En daarmee startte hij een lange traditie van dijkgraven, waarvan er velen op het kasteel woonden.

Waterpompen bij het Muiderslot: Als waterbeheerder zorgt Maarten Ouboter (Waterschap Amstel, Gooi en Vecht) dat we de voeten drooghouden. Hij houdt de waterwerken in de omgeving goed in de gaten. Zo ook bij het Muiderslot, waar je de “Steenen Beer” vindt, een holle sluis die in 1851 gebouwd is om het achterliggende gebied onder water te zetten als de vijand kwam. Nog steeds wordt de Steenen Beer gebruikt als waterinlaat voor de Vechtstreek. Alleen, met de droge zomers is er meer nodig. Maarten vertelt hoe we zowel het erfgoed als onze toekomst kunnen beschermen.

Ten minste houdbaar tot: Het Muiderslot is een droomplek voor historicus én kok Siebren Houwer. Aan de hand van schilderijen en objecten in de 17e-eeuwse slotkeuken en planten in de kasteeltuinen onderzoekt hij wat de mensen vroeger aten, waarom ze dat deden en wanneer. De voedselbereiding van toen zouden we nu als duurzaam bestempelen, destijds was het echter pure noodzaak.

Licht in de duisternis: Het leuke aan de collectie van Rijksmuseum Muiderslot zijn de verhalen achter de objecten die laten zien hoe het leven hier was, zo vindt collectieconservator Dominique van den Broek. Ze brengt een aantal alledaagse voorwerpen aan het licht, zoals een kroonluchter, schijfkandelaar en raam. Alledaags voor ons althans, vroeger was licht een pronkstuk!